Meeste energieleveranciers bieden enkel nog variabele tarieven: hoe zijn ze opgebouwd?

Meeste energieleveranciers bieden enkel nog variabele tarieven: hoe zijn ze opgebouwd?
  • 21.01.2022
  • Kurt Deman
  • 4 min

Energieleveranciers bieden vandaag nog amper vaste tarieven aan. Wie zijn energiecontract wil verlengen of een nieuw contract wil afsluiten, is dus hoofdzakelijk aangewezen op een variabel tariefplan. De manier waarop energieleveranciers die variabele tarieven berekenen, loopt sterk uiteen en blijkt voor de consument vaak moeilijk te vatten. Mijnenergie.be legt uit wat die ingewikkelde tariefformule op jouw energiecontract betekent.

Wie via prijsvergelijker Mijnenergie.be een nieuw vast contract voor elektriciteit wil afsluiten, kan vandaag nog bij twee leverancier terecht. Alle andere leveranciers hebben ondertussen de schaar in hun vaste tariefaanbod gezet of promoten hun vaste tarieven niet langer actief. Een aantal energieleveranciers stellen hun klanten bij afloop van hun contract met vast tarief enkel nog een contract met variabel tarief voor.

Zo’n variabel tarief evolueert mee met de markt: wanneer de energieprijzen zakken, daalt ook de prijs van je energiefactuur. Het omgekeerde geldt evenzeer: bij een stijging van de marktprijzen betaal je automatisch meer voor elektriciteit en aardgas. En dat laatste scenario tekent zich helaas al een tijdje af, wat resulteert in hogere tarieven bij elke periodieke tariefaanpassing.

Hoewel het algemene principe van een variabel tarief bij alle leveranciers hetzelfde is, hanteren ze uiteenlopende methodieken om hun tarieven te berekenen. De wijze waarop ze dat doen, beïnvloedt het instaptarief en de manier waarop jouw tarief in de toekomst evolueert.

Waar vind ik de tariefformule van mijn energiecontract terug?

De leveranciers vermelden hun berekeningswijze op de prijsfiches. Die prijsfiches bevinden zich doorgaans als bijlage bij het energiecontract van de klant, maar zijn ook raadpleegbaar op de website van de energieleverancier. Ze plaatsen de formules meestal als een voetnoot onder hun prijstabel.

Hoe is een prijsformule opgebouwd?

Globaal volgen de meeste variabele contracten volgende formule:

eventuele abonnementskost + (indexatieparameter x  factor + een vast bedrag, uitgedrukt in c€/kWh)

Indexatieparameter

Elke prijsberekening omvat een indexatieparameter. Die index kan je het best omschrijven als de energiemarkt waarop de leveranciers hun energie aankopen. De indexwaarde die leveranciers in hun tariefplan opnemen, vormt het rekenkundige gemiddelde van de indexkoers gedurende de voorafgaande periode. Wat het voor de consument bemoeilijkt om te vergelijken, is dat energieleveranciers verschillende indexatieparameters volgen en soms zelfs twee parameters binnen één berekeningsformule combineren.

Frequentie
Daarnaast verschilt ook de frequentie waarmee energieleveranciers hun tarieven aan die indexkoersen aanpassen. Bij een maandelijkse update voelt de consument het effect van een prijzenhausse op de energiemarkten sneller in de portemonnee dan bij een kwartaalaanpassing. Al komt een kwartaalaanpassing mogelijk zwaarder aan, wanneer de indexkoers in de voorafgaande maanden continu is gestegen.

Vermenigvuldigingsfactor en vast bedrag

Op de evolutie van de indexatieparameter heeft de energieleverancier zelf geen invloed. Een eventuele stijging of daling hangt af van de evoluties van de energiemarkt. De vermenigvuldigingsfactor en het vaste bedrag omvatten de kosten die de leverancier draagt (o.a. zijn risicoafdekking, personeel, IT…) en zijn marge.

De vermenigvuldigingsfactor is vast maar het resultaat van de berekening beweegt mee met de indexkoers. Hoeveel die je in euro’s kost, hangt af van de waarde van de index. De vaste vergoeding vergoedt de vaste kosten van de leverancier.

Complex voor de consument

De combinatie van die verschillende elementen maakt het voor de consument niet evident om te vergelijken. De indexatieparameters, de frequentie waarmee de energieleverancier die aanpast en de gehanteerde marges beïnvloeden het totale plaatje. Bovendien gebeurt de berekening van de variabele injectietarieven – de prijs die de energieleverancier betaalt voor de stroom die je aan hem verkoopt – op een gelijkaardige manier.

Kan ik zomaar overstappen naar een leverancier met een gunstiger tarief?

De consument is vrij om een contract bij een andere leverancier af te sluiten, al geldt er wel een opzegtermijn voor één maand. Een leverancierswissel is kosteloos. Sommige leveranciers rekenen hun vaste abonnementskosten wel aan per jaar. Bij een overstap kan de klant de abonnementskosten van de resterende contractmaanden dus niet meer recupereren. Aangezien die vaste kosten slechts enkele tientallen euro’s bedragen, weegt dat effect meestal niet op tegen de besparing die een leverancierswissel je oplevert.

Lees meer: Waarom u best jaarlijks van energieleverancier verandert?

Maak ik nog aanspraak op kortingen en waar vind ik die terug?

Omwille van de ongeziene prijsstijgingen op de energiemarkt schrapten de meeste leveranciers hun welkomstkortingen voor nieuwe klanten. Of je al dan niet een korting geniet, vind je terug op jouw contract en energieafrekening.